Nafarroako Energia eta Klimaren 2050erako Ibilbide Integratuaren Orria

Klima-aldaketa zientifikoki egiaztatutako fenomenoa da. Jatorri naturaleko kausak badaude ere, hala nola jarduera bolkanikoa, eguzki-orbanak edo lurraren orbitan izandako aldaketak, IPCC Taldeak (Klima Aldaketari buruzko Gobernuarteko Taldea) uste du azken bi mendeetako klima-aldaketaren arrazoi nagusia giza jarduerak direla, batez ere erregai fosilak (ikatza, petrolioa eta gasa) erretzea eta lurzoruaren erabilera-aldaketak, zeinek berotegi-efektuko gasen (BEG) emisioak aurrekaririk gabe handitzea eragin baitute.

Europako eta Estatuko klima-konpromisoekin bat etorriz, Nafarroako Foru Komunitateak politika integratuen eta asmo handiko energia-plangintzaren bidez antolatzen du bere ekintza klimatikoa. Klima-aldaketak eskualdean dituen inpaktu gero eta handiagoen aurrean, Nafarroak klima-aldaketaren aurka borrokatzeko hainbat tresna estrategiko eta araudi ditu:

• 2018an onartutako Nafarroako 2030erako Energia Planak (PEN) energia berriztagarriak, energia-efizientzia eta energia-autonomia handiagoa sustatzeko helburuak eta xedeak ezartzen ditu.  
• Nafarroako Klima Aldaketaren 2017-2030-2050 Ibilbide Orriak (KLINa), 2018ko urtarrilean onartuak, 2030erako eta 2050erako helburuak eta lurraldea arintzeko eta egokitzeko neurriak finkatzen ditu.
   
• Klima Aldaketari eta Trantsizio Energetikoari buruzko Foru Legea, 2022ko martxoan onartua, Erkidegoan arintze, egokitze eta trantsizio justuaren helburuak betetzeko lege-esparru gisa.
   

Hala ere, beharrezkoa da ikuspegi bateratua izatea klima-aldaketaren aurkako ekintzan eta trantsizio energetikoaren sustapenean, bai eta helburuak, neurriak eta bitartekoak esparru komun batean batzea ere, Europako eta nazioko gomendioekin bat etorriz. Hori dela eta, eta informazio eta ezagutza berrienak oinarri hartuta, dauden tresnak eguneratzen dira, ENERKLINA 2050 2050erako Nafarroako Energia eta Klimaren Ibilbide-orri integratu berri hau eginez.

2050 ENERKLINA Nafarroako Energia eta Klimaren Ibilbide-orri Integratua 2026ko otsailaren 25eko Gobernuaren erabakiz onartu zen.

Ibilbide-orri honek izaera adierazgarria du, hau da, Nafarroako Gobernuak datozen urteetan proposatutako helburuak 2050erako lortzeko lan-ildo nagusiak ezarri nahi ditu.

Klima-aldaketari buruzko informazio gehiago

Zutabeak:

• Arintzea. Atmosferara isuritako berotegi-efektuko gasak murrizteko edo mugatzeko eta hustuleku naturalek (basoak edo lurzoruak) gas horiek xurgatzeko duten gaitasuna handitzeko ekintzen multzoa.  
• Egokitzapena. Benetako edo aurreikusitako klimara eta horren ondorioetara egokitzeko prozesua, kalteak murrizteko edo aukera onuragarriak aprobetxatzeko.  
• Bidezko energia-trantsizioa. Deskarbonizazio-helburuak lortzeko prozesu estrategikoa, gizarteratzea, industria-lehiakortasuna eta lurralde-kohesioa bermatuz.
• Garapen teknologikorako aukerak. Produkzio-eredu jasangarriagoa, digitalagoa eta erresilienteagoa finkatzea aldaketa teknologiko, ingurumeneko eta geopolitiko globalen aurrean, enpresa-sarearen modernizazioa eta ongizate ekonomiko eta sozialaren sorrera bermatuz.  
• Sareetan gaitzea eta parte hartzea. Osagai estrategikoa da energia arintzeko, egokitzeko eta trantsizio energetikorako politiken eraginkortasuna bermatzeko. Helburu nagusia ezagutza sortzea, sistematizatzea eta transferitzea da, klima-arriskuak, deskarbonizazioa lortzeko aukerak eta trantsizio energetikoaren aukerak ulertu ahal izateko.  
• Klimaren gobernantza funtsezkoa da koherentzia, koordinazioa eta eraginkortasuna bermatzeko ENERKLINA 2050 programan jasotako arintze- eta egokitzapen-politiken ezarpenean. Hartutako neurrien etengabeko jarraipena eta ebaluazioa ezinbestekoak dira haien eraginkortasuna baloratzeko eta beharrezko doikuntzak egiteko.